
KURULUŞ VE TARİHÇE
1
ALT YAPI
Menemen’deki
merkez kampusta çoğunluğu sulu tarım yapılan toplam 2810 dekar arazinin yanı
sıra; Ödemiş’de Bozdağ alt istasyonunda 30 da, Gölcük’te 40 da,
Kemalpaşa ilçesinde 70 da, Selçuk’ta 55 da ve Akhisar’da 95,5 da arazide
çalışılmaktadır. Buna ilaveten toplam 1200 da arazi ise protokol ile kullanılmaktadır.
Enstitüde: Bitki gen bankası ve herbaryum, doku kültürü, fitopatoloji,
kalite analiz, tohum fizyolojisi, genetik çeşitlilik ve coğrafi bilgi sistem
laboratuvarları ve matbaa, atölye, ahırlar, arıhane, tel ve cam seralar gibi
alt yapının yanında; misafirhane, spor alanları ve yemekhane gibi sosyal
tesisler de bulunmaktadır. Ayrıca iki iklim odası, üç adet kontrollu bitki
büyütme kabini (fitotron) ve sisleme serası
vardır. Bilgisayar sistemiyle donatılmış ve internete bağlanmış olan
kuruluş; zengin bir kütüphane ve yabancı dil laboratuvarıyla araştırıcılara
hizmet vermektedir.
Yıllara
göre değişmekle beraber kuruluşta yurtiçi ve yurtdışında master ve
doktora yapmış olan ortalama 50 araştırıcı çalışmaktadır.
ÇALIŞMA KONULARI
B
·
Türkiye’deki
bitkisel çeşitliliği saptamak ve korumak,
· Yüksek verimli, kaliteli, hastalıklara dayanıklı
çeşitleri geliştirmek ve bu çalışmaları agronomik araştırmalarla
bütünleştirmek,
· Sığırcılık ve arıcılık araştırmaları
yapmak,
· Tescilli çeşitlerin dereceli tohumluklarıyla;
sertifikalı fidan, damızlık hayvan ve ana arı üretmek,
· Araştırma sonuçlarını en seri ve etkili şekilde
uygulamaya aktarmak için çiftçi şartlarında denemeler kurmak, bilgi alış
veriş toplantıları yapmak şeklinde özetlenebilir.
ETAE, yurtiçi ve yurt dışındaki pek çok
resmi kuruluş ve üniversitelerin yanı sıra : FAO, IPGRI, CIMMYT, CIP,
ICARDA, CLIMA gibi uluslararası kurum ve kuruluşlarla da işbirliği yapmakta;
özel kuruluşlara araştırma, danışmanlık ve laboratuvar hizmeti
vermektedir.
Araştırma çalışmalarının yanı sıra,
kazanılan deneyim ve bilgi birikimi, ulusal ve uluslararası boyutta düzenlenen
toplantı, eğitim faaliyetleri ve yayınlarla ilgi gruplarına aktarılmaktadır.
ETAE tarafından 1991 yılından beri yayınlanan
ANADOLU
dergisi (ISSN 1300-0225) tarımsal araştırma
alanında bilimsel iletişim kurmada önemli bir rol oynamaktadır.
| ENSTİTÜ HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
BİTKİ GENETİK KAYNAKLARI BÖLÜMÜ
Türkiye’
de mevcut bitkisel/genetik çeşitliliğin sistematik muhafaza çalışmalarına
dünyadaki ilklerden birisi olarak enstitünün kuruluşuyla birlikte başlanmıştır.
Bitki genetik kaynakları çalışmaları: Türkiye’nin ıslah edilmemiş kültür
bitkileri çeşitleri (köy çeşitleri), bunların yabani akrabaları, ekonomik
öneme sahip yabani bitkiler ve doğal florada mevcut diğer bitki türlerinin
(endemik türler dahil) kaybolma tehlikelerine karşı sürveyi ve toplanması;
uzun süreli muhafazası (ex situ ve in
situ) ve bunlara ilişkin tüm bilgilerin dökümantasyonu olarak özetlenebilir.
Alt bitki grupları tarafından gerçekleştirilen programlarla toplanan
tohum ve herbaryum örnekleri kuruluşta saklanmaktadır. Tohum örnekleri aktif
ve baz kolleksiyonlar olarak ETAE gen bankasında muhafaza edilmektedir (ex
situ). Gen bankasında bitki gruplarına ait 40 bini aşkın tohum örneği
saklanmakta, tohum morfoloji ve çimlendirme yöntemlerine ilişkin araştırmalar
yürütülmektedir. Beş binin üzerinde vejetatif materyal ise muhafaza bahçeleri
şeklinde oluşturulan arazi gen bankalarında muhafaza edilmektedir. Meyve türlerinin
uzun süreli muhafazasında doku kültürleri tekniklerinden de yararlanılmaktadır.
Muhafazaya alınan örnekler üzerinde değerlendirme çalışmaları da
yürütülmekte; yayla çayı, İzmir kekiği, nane, susam, ayçiçeği, yabani
pancar türleri, tütün, kaplıca buğdayları, arpa, yulaf ve mısır, nohut,
fiğ, karanfil türleri kolleksiyonlarının
karakterizasyonu yapılmaktadır.
Her bitki türünün gen bankasında muhafaza edilmesinin teknik zorluğu
ve çevresel değişimle süregelen
evrimlerinin devamı zorunluluğundan dolayı, yerinde muhafaza (in
situ) çalışmaları da yürütülmektedir. Bu amaçla ana vatanı ülkemiz
olan bazı kültür bitkilerinin ve meyvelerin yakın yabani akrabalarının
genetik çeşitliliğin yoğun olduğu yerlerde seçilen pilot alanlarda sürvey-envanter
çalışmaları yürütülmektedir. Hedef türlerin genetik çeşitliliğinin yüksek
olduğu belirlenen alanlar korumaya alınmakta; bu alanlardaki mevcut bitki türlerinin
bir kısmı gen bankasında da saklanmaktadır.
| BİTKİ GENETİK KAYNAKLARI BÖLÜMÜ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
TARLA BİTKİLERİ BÖLÜMÜ
ARPA
:
A
| ARPA ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
BUĞDAY ŞUBESİ
E
Buğday ıslahı çalışmaları, ekmeklik ve
makarnalık buğday ıslahı olarak iki ana projede yürütülmektedir. Bu
projeler: kalite, hastalık, yetiştirme tekniği ve genetik kaynaklar araştırmalarıyla
desteklenmektedir. Halen Enstitüde: ekmeklik buğday ıslahı, makarnalık buğday
ıslahı, buğday hastalıklarına dayanıklılık ıslahı, uluslararası kışlık-yazlık
buğday ıslahı, tahıl genetik kaynakları ve kaplıca buğdaylarının değerlendirilmesi
projeleri yürütülmektedir. Ayrıca Enstitü, yazlık buğdaylar için introdüksiyon
dağıtım merkezi görevini de üstlenmiştir. Bu yönde her yıl 8 bin civarında
örnek Enstitüde ekilip yöntemine göre çoğaltıldıktan sonra, buğday ıslahında
çalışan diğer kuruluşlara dağıtılmaktadır.
Melezleme,
seleksiyon ve introdüksiyon yoluyla temin edilen 10 binden fazla buğday
materyali her yıl: bölgeye uyum, hastalıklara dayanıklılık, verim ve
kalite yönünden incelenmektedir.
ETAE her yıl üçü makarnalık, beşi
ekmeklik olmak üzere sekiz buğday çeşidinin dereceli tohumluğunu üretmekte
olup, dağıtılan tohumluk miktarı
yılda 450 - 500 ton’dur.
Enstitünün geliştirdiği bu çeşitler, kışları
ılık geçen Ege sahil kesimindeki yaklaşık 350 bin ha alanın yanı sıra,
ülke düzeyinde benzer iklime sahip toplam 1 milyon hektarın üzerindeki
alanda da ekilmektedir. Türkiye’de Tarım İşletmelerince üretilen buğday
tohumluğunun yaklaşık beşte
biri, Ege Tarımsal Araştırma Ensitüsünün geliştirdiği çeşitlere
aittir.
| BUĞDAY ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
MISIR
:
Geniş adaptasyon kabiliyetli, dane verimi yüksek, hastalık ve zararlılara
dayanıklı melez ve kompozit çeşitleri geliştirmek amacıyla geçmiş yıllarda
koordinasyon merkeziyle yapılan ortak çalışmalar sonunda bazı çeşitlerin
tescil ettirilmesine katkıda bulunulmuş; silajlık olarak yetiştirilebilecek
bazı mısır çeşitlerinde yetiştirme tekniğine yönelik olarak çalışılmıştır.
İkinci ürün mısır tarımında oldukça büyük zarar yapan ve Ege Bölgesinde
verimde %80’e varan azalmalara neden olan mısır koçan kurdu ve sap kurtlarına
karşı kültürel ve ilaçlı mücadele yöntemleri belirlenmiştir. İkinci ürün
hasadından sonra danedeki nem oranını %25-35’lerden %14’e düşürebilecek
kurutma serenleri tasarımlanmıştır. Çalışmalar hibrit çeşit ıslahına
yönelik olarak germplazm geliştirilmesi şeklinde sürdürülmektedir.
| MISIR ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
PATATES
Ç
·
Yetiştirme tekniği,
·
Makina kullanımı,
·
Çeşit adaptasyonu,
·
Virüssüz temel tohumluk üretimi,
·
Türkiye patates üretim alanlarında görülen hastalıklar,
·
İkinci ürün patates tarımının sorunları ve çözümü,
·
Patates depolama tekniği ve tasarımı konularında
ülke çapında bilgi birikimi yaratılmış ve uygulamaya
aktarılmıştır. Islah programında altı çeşit (Resy, Granola, Grandifolia, Isola,
Ari, Sarıkız) tescil ettirilmiş, iki çeşit (Sultan ve Yaylakızı) için üretim
izni alınmış, her yıl değişen miktarda kademeli tohumluk üretilmiştir.
Tohumluk
patates üretiminde in-vitro’ya dayalı
üretim tekniği geliştirilerek hızlı mikro-çoğaltım sistemi kurulmuştur. Buna
ilişkin agronomik çalışmalar da yapılmaktadır. Ayrıca in-vitro test ve kallus hücre kültürüyle Alternaria solani’ye dayanıklı çeşit geliştirilmesi konusunda da
çalışmalar başlamıştır.
Ege Bölgesi yayla kesimlerinde hibrit patates botanik tohumu (TPS) üretme
olanağı ortaya konarak; bu tohumların patates tarımında yaygın kullanımı için
agronomik çalışmalar yapılmıştır. TPS kullanımının ümitvar görüldüğü sonbahar
patatesi tohumluk üretimine yönelik agronomik ve fizyolojik araştırmalar da
sürdürülmektedir.
| PATATES ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
TIBBİ
VE KOKULU BİTKİLER :
T
İzmir kekiği (Origanum
onites L.) ile tıbbi adaçayında (Salvia
officinalis L.) gübreleme ve ekim şekline yönelik yetiştirme tekniği çalışmaları
yürütülmüş, kültür koşullarında yetiştirilmesine öncülük edilmiştir.
Adaçayında kurumaya neden olan etmenler belirlenmiş olup bunlarla mücadele yöntemlerine
ilişkin çalışmalar sürdürülmektedir. Ayrıca, kekik ve adaçayının
ekonomik ömrünü saptamaya yönelik araştırmalar da yapılmaktadır .
İzmir kekiğinde, çelikle çoğaltım
olanakları üzerinde araştırmaların yanı sıra, ıslah çalışmalarına da
başlanmıştır.
Oğul otunda (Melissa
officinalis L.) da çeşit geliştirmeye yönelik çalışmalar sürdürülmektedir.
Kaparide (Capparis
spinosa L.) tohumdan üretim teknikleri geliştirilmiştir.
Anasonda Gölhisar köy çeşidi tescil
ettirilmiş; yetiştirme tekniği çalışmaları yürütülmüştür.
Tıbbi ve kokulu bitkilere ait fide, fidan ve
tohum üretimleri yapılarak üreticilere dağıtılmaktadır.
Bunun yanısıra ihracata yönelik yeni türlerin
kültüre alınması ve geliştirilmesi de hedeflenmektedir.
| TIBBİ BİTKİLER ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
TÜTÜN
:
T
Ege Bölgesinde fide dikim masraflarında önemli
ölçüde tasarruf sağlayan makineli dikim
ve daha kaliteli ürüne yönelik olarak plastik örtülü yüksek tünelde
kurutma yönteminin kullanımı yaygınlaştırılmıştır. Kalite
analizleriyle araştırıcılara ve özel sektöre hizmet verilmektedir. Geliştirilen
çeşitlerin dereceli tohumluk üretimleri yapılarak, tütün üreticilerine dağıtılmaktadır.
| TÜTÜN ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
YAĞLI TOHUMLAR ŞUBESİ
A
Yağlık ve çerezlik
germplazm, hibrit ve açık döllenen çeşit geliştirmeye yönelik ayçiçeği
ıslah programında varyasyonu artırmak ve yeni kombinasyonlar oluşturmak için
kendileme ve melezlemeler yapılmakta, populasyon geliştirme çalışmaları sürdürülmekte;
ayçiçeği pası ırklarını
belirleme çalışmaları yürütülmektedir.
Birinci ve ikinci ürün
koşulları için uygun bitki sıklığı, ekim zamanı, sulama ve gübreleme
gibi yetiştirme tekniklerine yönelik araştırmalar sürdürülmekte; ayrıca
ayçiçeğinin silaj olarak değerlendirilmesine ilişkin araştırmalar da yürütülmektedir.
Susamda sık
kapsüllü, beyaz ve sarı taneli çeşitleri geliştirmeye yönelik
ıslah çalışmalarının yanı sıra; bol ve sık kapsüllü, dalsız
çeşit elde edilmesi üzerinde çalışmakta, ayrıca bazı özelliklerin
genetiğine ilişkin araştırmalar yapılmaktadır.
Susam Islah Programı’nca geliştirilen beş adet beyaz susam çeşidi
[Kepsut 99 (TUR - S - 51), Cumhuriyet 99
(TUR - S - 58), Osmanlı 99 (TUR - S -
61), Tan 99 (TUR - S - 62), Orhangazi 99 (TUR - S - 138)] tescil ettirilmiştir.
2001 yılında Türkiye'nin ilk açık döllenen yağlık ayçiçeği çeşidi Ege 2001 tescil edilmiştir.
Ayrıca
kanolada çeşit adaptasyon çalışmaları da yürütülmektedir.
| YAĞLI TOHUMLAR ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
YEM BİTKİLERİ
E
Geliştirilen ve tescil ettirilen çeşitlerde
uygun tohumluk miktarlarının, buğdaygillerle karışım oranlarının, biçim
zamanlarının saptanması gibi yetiştirme tekniği konularında çalışmalar
yapılmakta ve üretilen bilgiler uygulamaya aktarılmaktadır.
ETAE: Kubilay 82, Ürem 79, Bergama 97,
Ulucak 97, Meta 96/1, Meta 96/2, Meta 96/3 fiğ, Menemen 79 tüylü fiğ,
Egebeyazı 79 Macar fiği, Demet 82 üçgül ve Efe 82 yıllık çim çeşitlerini
geliştirmiş olup, tohumluk üretimlerini de yapmaktadır.
| YEM BİTKİLERİ ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
YEMEKLİK DANE BAKLAGİLLER ŞUBESİ
N
S
K
| YEMEKLİK TANE BAKLAGİLLER ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
BAHÇE BİTKİLERİ BÖLÜMÜ
MEYVECİLİK
E
Bölgeye uyumlu yeni çeşit belirleme çalışmaları:
erik, kayısı, vişne, şeftali, badem, ayva, nar, kestane ve satsuma mandarini
türlerinde sürdürülmektedir.
Üretime yönelik
çalışmalar sonucunda, erikte
tohum katlama süresi ile kestanede aşı tipi ve aşılama zamanları
belirlenmiştir. Bunun yanı sıra kallus, meristem ve embriyo kültürü
gibi doku kültürü teknikleri ile çilek, erik, ayva ve nar türlerinin
in vitro koşullarda üretim yöntemlerini belirleme çalışmaları
sürdürülmektedir. Çilekte meristem kültürü ile elde edilen virüsten arındırılmış
materyal üreticilere frigo fide olarak dağıtılmaktadır.
Ayrıca, Ege Bölgesi’nde şeftali ve Satsuma
mandarini yetiştiriciliğinin teknik ve ekonomik başlıca karakteristikleri
belirlenmiştir.
| MEYVECİLİK ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
SEBZECİLİK
A
Kavunda Fusarium
solgunluk hastalığına dayanıklı çeşitlerin saptanması yanında, ırklarının
belirlenmesi çalışmaları da yürütülmüştür. Marulda yabancı döllenme
oranının belirlenmesi, biberde gübreleme, biber ve patlıcanda dikim sıklığı,
fasulyede ekim zamanı gibi yetiştirme tekniği konularıyla birlikte; biber,
kavun, hıyar ve patlıcanda büyüme fizyolojisi konularında çalışılmıştır.
Ayrıca domateste in-vitro test ve
kallus hücre kültürüyle Alternaria
solani’ye dayanıklı çeşit geliştirilmesi konusunda da çalışmalar
başlamıştır.
ETAE tarafından tescil ettirilip üreticiler
tarafından benimsenen ve dereceli tohumluk üretimleri yapılan sebze tür ve
çeşitleri aşağıda verilmiştir.
|
TÜR |
ÇEŞİT |
|
Domates |
SC
2121 |
|
Biber |
Bağcı
Çarliston, Ege Acı Sivri, Ege 91 Tatlı Sivri |
|
Patlıcan |
Aydın
Siyahı, Halep, Kemer, Topan 374 |
|
Kavun |
Kırkağaç
637, Kırkağaç 589, Hasanbey 1 |
|
Marul |
Yedikule
44, Yedikule 44/1, Yedikule 5701, Şemikler |
|
Hıyar |
Çengelköy |
| SEBZE ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
| MANTAR ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
SÜS
BİTKİLERİ
S
Doğal bitki örtüsünde toplama yoluyla oluşan
kayıpların önlenmesi, üreticiye kesme çiçek ve yeşil alan düzenlemesinde
kullanılabilecek yeni seçeneklerin sunulması, ayrıca uygun iç ve dış
mekan bitkilerinin belirlenmesine yönelik olarak yürütülen çalışmalarda
doğal bitki örtüsünde bulunan süs bitkilerinin:
·soğanlı, yumrulu, rizomlu
bitkilerin üretimi,
·otsu
bitkilerin kesme ve kurutulmuş çiçek olarak değerlendirilmesi,
·çim
bitkisi olarak kullanılabilecek buğdaygil türlerinin belirlenmesi,
·odunsu
bitkilerin dış mekan bitkisi olarak üretiminin ve kullanımının yanı sıra
dış mekan kültür bitkilerinin iç mekan bitkisi olarak değerlendirilmesi çalışmaları
yürütülmektedir.
| SÜS BİTKİLERİ ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
HAYVANCILIK BÖLÜMÜ
ARICILIK ŞUBESİ
B
·
Arı
populasyonlarının bal verim performanslarının belirlenmesi,
·
Varroa mücadelesinde
kullanılan kimyasalların etkilerinin saptanması,
· Ana arıların
yapay tohumlanması, verim ve kalitesinin iyileştirilmesi,
·
Bal, polen,
arı sütü gibi ürünlerin üretim tekniklerinin geliştirilmesi,
·
Kovan yapım
malzemesinin koloni gelişimi ve bal verimine etkisi,
·
Bal arılarının
ayçiçeği tozlaşmasında verim ve kaliteye etkisi,
· Tozlaşmada büyük
rolü olan bambul arılarından Bombus
terrestris’in kontrollü koşullardaki yetiştiriciliğinin geliştirilmesi
gibi konularla sürdürülmektedir.
·
Kaliteli damızlık
ana arı üretimi ve dağıtımıyla bal üretiminin artırılmasına katkıda
bulunulmaktadır. Çiftçi şartlarında deneme ve demonstrasyonlarda ana üretim
teknikleri gösterilerek, arıcıların
da ana arı üretmeleri sağlanmaktadır. Ayrıca her yıl düzenlenen hizmet içi
eğitim programları ve arıcılık kursları ile arıcılara hizmet götürecek
elemanların teknik bilgi seviyeleri artırılmaktadır.
| ARICILIK ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
SIĞIRCILIK
S
Ülke hayvancılığının önemli sorunlarından olan kaliteli kaba yem sorununa çözüm
getirmek amacıyla
bir dizi çalışma başlatılmış, TYUAP projesi kapsamında yürütülen çiftçi
şartlarındaki deneme ve demonstrasyonlarla silo yemleri Batı Anadolu’da
sığırcılık işletmelerindeki vazgeçilmez yerini almıştır.
ETAE
Siyah-Alaca’ları 1991 yılında Türk-ANAFİ Sığırcılık Projesine elit sürü olarak
dahil edilmiş, mevcut sürüye İtalya’dan getirilen gebe elit düvelerin de
ilavesiyle, suni tohumlamada kullanılacak damızlık boğa adaylarının yetiştirme
çalışmalarına ağırlık verilmiştir. Kapasite fazlası erkek ve dişi damızlıklar
ise hayvan yetiştiricilerine dağıtılarak damızlık sorununun çözümüne katkıda
bulunulmaya çalışılmaktadır.
| SIĞIRCILIK ŞUBESİ ÇALIŞMALARI HAKKINDA DETAY BİLGİ İÇİN TIKLAYINIZ |
TESCİLLİ ÇEŞİTLER ve ÜRETİMLERİMİZ
P.
K. 9 Menemen - 35661 İZMİR
Telefon
Faks
E
- mail
Last Updated on 19.09.2006 By Dr. A.Şemsettin Tan